شناخت مخاطب هدف و ساخت پرسونا
بدون شناخت دقیق مخاطب، محتوا مثل تیر در تاریکی است. در این مطلب روش ساخت پرسونای واقعی بر اساس داده و گفت‌وگو را یاد می‌گیرید.
بدون شناخت دقیق مخاطب، محتوا مثل تیر در تاریکی است. در این مطلب روش ساخت پرسونای واقعی بر اساس داده و گفت‌وگو را یاد می‌گیرید. این مطلب بخشی از هاب تولید محتوا امروزینو است — مرجع کامل فارسی برای ساخت محتوای حرفه‌ای در هر پلتفرمی. سطح این راهنما: مبتدی.
پرسونای داده‌محور
به‌جای حدس زدن، از اینسایت اینستاگرام و آنالیتیکس یوتیوب بازه سنی، جنسیت و شهر مخاطبان فعلی را استخراج کنید. برای پیج تازهکار می‌توانید از رفتار مخاطب رقبای بزرگ‌تر الگو بگیرید. رقیب پرطرفدار حوزه شما، آینه مخاطب شماست.
مصاحبه با ۵ مخاطب
پنج نفر از مخاطبان هدف را پیدا کنید و با هرکدام ۲۰ دقیقه صحبت کنید. سه سؤال کلیدی بپرسید که بزرگ‌ترین چالش شما در این حوزه چیست، از کجا اطلاعات می‌گیرید و آخرین بار برای حل آن چه کردید. جواب‌ها را ضبط و بنویسید.
نقشه سفر مخاطب
مسیر مخاطب را از آگاهی تا خرید روی کاغذ بکشید. محتوای مرحله آگاهی باید آموزشی بماند و محتوای مرحله تصمیم می‌تواند مقایسه و اثبات اجتماعی داشته باشد. برای هر مرحله نوع محتوای مناسب فرق دارد.
سند یک‌صفحه‌ای پرسونا
یک صفحه برای هر پرسونا بنویسید شامل نام مستعار، سن، شغل، درد اصلی، هدف و جمله‌ای که خودش برای توصیف مشکلش به‌کار می‌برد. هر محتوایی که تولید می‌کنید باید برای یک پرسونای مشخص باشد.
تازه‌سازی دوره‌ای
سلیقه و نیاز مخاطب تغییر می‌کند. هر ۶ تا ۱۲ ماه پرسونا را با داده‌های جدید به‌روز کنید و کامنت‌های اخیر را بخوانید. پرسونای کهنه، محتوا را از مخاطب واقعی دور می‌کند.
سه نکته طلایی
- جملات واقعی مخاطب را از کامنت‌ها کپی و در تولید محتوا بازتاب دهید.
- کلمات خود مخاطب را جایگزین اصطلاحات تخصصی خود کنید.
- پیش از تولید هر محتوا در یک خط بنویسید این محتوا برای کدام پرسونا است.
گام بعدی
خواندن بدون تمرین، فقط سرگرمی است. همین امروز کوچک‌ترین نسخه قابل اجرای این راهنما را انجام دهید: یک ویدیوی ۳۰ ثانیه‌ای، یک پست، یا فقط یادداشت ایده‌ها. برای ادامه مسیر، همه آموزش‌های شروع را دنبال کنید و اگر دنبال درآمد از این مهارت هستید، درآمد از محتوا را بخوانید.
اعداد واقعی
پرسونا وقتی عدد دارد، از حدس به ابزار تبدیل می‌شود. در بازار فارسی، بانوان ۲۵ تا ۴۰ ساله بیشترین فعالیت استوری را دارند (بین ۸۰ تا ۹۵ درصد فالوورهای فعال برخی پیج‌های آموزشی) و کاربران یوتیوب فارسی سهم مردان ۲۰ تا ۳۵ ساله‌شان بالاست؛ این یعنی انتخاب پلتفرمِ اصلی باید با همان جنسیت و سنِ پرسونا تنظیم شود، نه با سلیقهٔ خودتان. جالب‌تر اینکه پیج‌هایی که در کپشن از «جمله‌های واقعی مخاطب» استفاده می‌کنند (عین همان واژه‌هایی که در دایرکت پرسیده می‌شود)، نرخ سیو تا ۲ برابر میانگین می‌گیرند. و یک عدد کلیدی برای شروع: از هر ۱۰۰ بازدیدکنندهٔ ناشناس، فقط ۳ تا ۸ نفر در صورتی فالو می‌کنند که در پنج ثانیهٔ اول پیج، «این پیج برای من است» را بفهمند.
مراحل عملی
ساخت پرسونای قابل‌اجرا در یک هفته:
۱) روز اول: اینسایت پیج (یا رقیبِ الگو) را باز کنید و سه دادهٔ سنی، جنسیت و شهر را در یک فایل بنویسید. ۲) روز دوم و سوم: پنج مصاحبهٔ ۲۰ دقیقه‌ای انجام دهید؛ سؤال‌ها را از قبل بنویسید و پاسخ‌ها را ضبط کنید. ۳) روز چهارم: پاسخ‌ها را بخوانید و ۱۰ جملهٔ تکراری مخاطب را عیناً استخراج کنید؛ این جمله‌ها بعداً در لیدها و کپشن‌ها استفاده می‌شوند. ۴) روز پنجم: سند یک‌صفحه‌ای پرسونا را بنویسید: نام مستعار، سن، شغل، درد اصلی، هدف، و «جملهٔ توصیف مشکل به زبان خودش». ۵) روز ششم: برای هر پرسونا سه عنوان محتوا بنویسید و از خودتان بپرسید «فلانی این را می‌کلیک می‌کند؟». ۶) روز هفتم: هر محتوای هفتهٔ آینده را با پرسونا تطبیق دهید؛ محتوایی که پرسونای مشخص ندارد، منتشر نمی‌شود.
اشتباهات رایج
- پرسونای خیالی: «همه، هر سن» یعنی هیچ‌کس؛ پرسونا باید یک آدمِ مشخص با سن و شغل و درد باشد.
- بیش از سه پرسونا: با دو یا سه پرسونا شروع کنید؛ بیشتر از آن، لحن پیج چندپاره می‌شود.
- پرسونای بلااستفاده: سندی که موقع تولید محتوا باز نمی‌شود، تزئین است نه ابزار؛ قبل از هر انتشار، یک خط بنویسید «این محتوا برای کدام پرسوناست».
- اعتماد به حافظه: نیاز مخاطب هر شش ماه جابه‌جا می‌شود؛ پرسونا را با دادهٔ اینسایت تازه کنید نه با خاطرهٔ سال قبل.
سؤالات پرتکرار
این راهنما برای چه سطحی است؟
برای مخاطب مبتدی نوشته شده؛ اگر تازهکار هستید، ابتدا مطالب بخش شروع تولید محتوا را ببینید.
چقدر طول میکشد نتیجه بگیرم؟
در تولید محتوا، ثبات مهمتر از استعداد است: بیشتر حسابهای موفق پس از ماهها انتشار منظم دیده شدند. تقویم منتشر کردن داشته باشید و آن را جدی بگیرید.
برای مخاطب فارسی، دادهٔ دقیق پرسونا از کجا بیاورم؟
سه منبع در دسترس دارید: اینسایت خود پیج (سنی، جنسیت، شهر و ساعت فعالیت)، کامنت‌ها و دایرکت‌های واقعی (دقیق‌ترین منبع واژگان مخاطب)، و نظرسنجی استوری با یک سؤال بسته. ابزارهای بین‌المللی دادهٔ بازار فارسی را کم می‌دهند؛ به‌جای آن، مصاحبهٔ ۵ نفره همیشه از هر گزارش آماری کاربردی‌تر است.
مطالب مرتبط
این مطلب برایتان مفید بود؟
با پسندیدن، به ما کمک می‌کنید مطالب بهتری منتشر کنیم.
